magazine

BIM wordt eis

tekst: Martjan den Hoed
beeld: Martjan den Hoed

Building Information Model is een trend in de bouwwereld die de komende jaren zal groeien en steeds vanzelfsprekender zal worden. Door het gebruik ervan kun je met diverse disciplines op een efficiënte en intelligente manier integraal ontwerpen. Een toelichting door architect Martjan den Hoed.

Reductie faalkosten
Building Information Model (BIM) is een nieuwe manier van werken en van informatie uitwisselen. Concreet betreft het vaak een 3d-model met onder de motorkap een database. BIM is populair in de bouwwereld omdat het de mogelijkheid biedt faalkosten te reduceren en documenten, data en tekeningen te generen. Een bouw informatie model wordt meestal als prototype van een project gebruikt met als doel betrokken partijen op een  intelligente en efficiënte manier te laten samenwerken in een zo vroeg mogelijk stadium. Het gebruik ervan  maakt het mogelijk met diverse disciplines integraal te ontwerpen. Het geeft iedereen - van opdrachtgever, gebruiker en ontwerper tot meubelmaker, inrichter en leveranciers - de mogelijkheid te zien wat elkaars resultaat is en hoe dit zich voegt in de bijdrage van een andere discipline. Bovendien geeft een 3d-model in de communicatie naar de opdrachtgever of de potentiële gebruiker makkelijker inzicht dan technische tekeningen.

Meer kwaliteit
BIM wordt in de ontwerpfase gebruikt door de ontwerpende partijen. Dit zijn de architecten en de constructeurs, maar ook de installatie-adviseurs doen steeds vaker mee. In de interieurbranche bestaat de moeilijkheid dat productietekeningen vaak door een andere partij (soms opnieuw) gemaakt worden. De ontwerpers hebben deze gegevens ook reeds in hun workflow een keer geproduceerd. Idealiter zou hierop doorgewerkt kunnen worden. BIM biedt de mogelijkheid om de reeds aanwezige data te verrijken voor een volgend proces in de workflow, in plaats van het opnieuw opzetten van alle documenten met het risico dat informatie verloren gaat. In potentie verschuift hiermee een deel van de uitwerking naar de ontwerper. Dit waarborgt meer esthetische kwaliteit tot op detailniveau in de uitwerkingsfase van het project, maar betekent soms wel een uitbreiding van de opdracht voor een ontwerper.

Ook voor een bouwer heeft dit voordelen. Hij kan zich meer richten op zijn kwaliteiten als bouwer. Hij zal minder tijd bezig zijn met het vervaardigen van al het tekenwerk en kan daardoor zijn werkzaamheden scherper offreren. Ook het controle werk, of de bouwer wel dat getekend heeft wat de ontwerper bedacht heeft, is dan verleden tijd. De bouwer zal zijn prijs, met behulp van de intelligentie van het model, beter kunnen bepalen. Immers alle hoeveelheden en specificaties zitten in het model.

Beslismomenten
Een ontwerper is met een BIM in staat meer varianten te onderzoeken. Bij deze varianten kunnen meteen overzichten op basis van kosten gegenereerd worden. Dit instrument kan gebruikt worden om advies te geven aan de opdrachtgever en zal bijvoorbeeld bij gordijnen, meubels en andere inventarisgerichte onderwerpen beslismomenten kunnen vereenvoudigen.  

Steeds meer opdrachtgevers vragen om BIM te gebruiken, zeker nu de RGD als voorbeeldopdrachtgever dit ook voor zijn projecten voorschrijft. Deze voorschrijving betekent dat het gebruik van BIM een eis is om te mee te mogen doen. Als je geen BIM gebruikt, loop je de kans opdrachten niet te krijgen!

Sturing geven
Veel gebouwbeheerssystemen en facultair management systemen gaan in de toekomst aansluiten op de intelligentie die aanwezig is in een bouw informatie model. Je kunt bijvoorbeeld gaan administreren welke fabrikant of leverancier een bepaald meubel geleverd heeft met welk materiaal. Zodra dit meubel in een bepaalde ruimte staat, is het zeer eenvoudig hier een ruimteboek van te maken, of zelfs verhuislijsten te generen. Wanneer deze data gekoppeld worden aan het gebruik, kun je ook bepalen hoe vaak een bepaalde afdeling aanwezig is en in welke voltalligheid. Kortom, data om sturing te kunnen geven aan nieuwe ontwikkelingen als het Nieuwe Werken.

BIM bij dJGA
Bij dJGA is sinds 2004 een start gemaakt met de software voor BIM. Het bureau ontdekte al snel de meerwaarde van het samenwerken door middel van BIM. De ervaringen die door de interne partijen zijn opgedaan door een gezamenlijk gebruik van het BIM, zorgt ervoor dat zij dit succesvol inzetten in de samenwerking met externe partijen. Tijdens de ontwerpprocessen is met behulp van een BIM eenvoudig een ruimte fotorealistisch te visualiseren, om daarmee cruciale beslissingen makkelijker en op basis van betere documenten te maken. In de toekomst zal er ook tijdens de productie of uitvoering en exploitatie steeds meer gebruik gemaakt worden van een BIM. Te denken valt aan een koppeling met een CAD/CAM omgeving waardoor een project niet tijdens de productie opnieuw getekend wordt door de meubelbouwer. De eenduidigheid en voorkoming van verdubbelingen zorgt bij dJGA voor minder controles, meer kwaliteit en aandacht voor het ontwerp. In een vroeg stadium is dJGA een bibliotheek op gaan bouwen. Deze omvat allerlei elementen van kapstokken tot gedetailleerde ladekastjes, van zeepdispensers tot specifieke meubels en design klassiekers. Tevens zijn er een aantal oertypen bedacht waarmee door alle fasen heen een specifiek meubel ontworpen kan worden. Meer informatie bij  Martjan den Hoed (010-279 30 30).